Carlos I.a Naffarroacoa

Carlos I.a Naffarroacoa eta IV.a Franciacoa ( Clermont , 1294co ekainaren 18a Vincennes , 1328co otsailaren 1 ), ecicenez Carlos Ederra ( francesez : Charles le Bel ) eta Naffarroan Carlos Burusoila deithu [1] , Marcheco condea , 1322 - 1328 bitartean Naffarroa eta Franciaco reguea içan cen [2] . Cappeto etchearen adar nagussico hamabosgarren eta azquen Franciaco reguea içan cen.

Carlos I.a Naffarroacoa
Charles IV le Bel.jpg
Franciaco reguea

1322co urtharrilaren 3a - 1328co otsailaren 1a
Philippe II.a Naffarroacoa - Philippe VI.a Franciacoa
Naffarroaco reguea

1322co urtharrilaren 3a - 1328co otsailaren 1a
Philippe II.a Naffarroacoa - Joana II.a Naffarroacoa
Vicitza
Jaiotza Creil 1294co maiatzaren 18a
Herrialdea   Francia
Heriotza Vincennes 1328co otsailaren 1a (33 urthe)
Hobiratze lekua Saint-Denisco basilica
Heriotza modua berezco heriotza : tuberculosia
Familia
Aita Philippe I.a Naffarroacoa
Ama Joana I.a Naffarroacoa
Ezcontidea(c) Blanca Borgoinacoa ( 1308co urtharrila -   1322co maiatzaren 19a )
Maria Luxemburgocoa ( 1322co irailaren 21a , 1322co irailaren 21a (egutegu gregorianoa) -   1324co marchoaren 21a )
Joana Evreuxecoa ( 1324co uztailaren 13a , 1325eco uztaila (egutegu gregorianoa) -   1328co otsailaren 1a )
Seme-alabac
Anai-arrebac
Familia
Leinua Cappetar dynastia
Hezcunça
Hizcunçac francesa
Jarduerac
Jarduerac monarcha
Sinhesmenac eta ideologia
Religionea christautassuna

Find a Grave: 21050 Edit the value on Wikidata

Vicitza Aldatu

Philippe I.a, Ederra eta Joana I.a Naffarroacoaren hirurgarre semea içan cen. 1314an Marcheco contherria jass çuen. Philippe II.a Lucea bere anaiaren ondorengoa içan cen. 1322co otsailaren 21ean , Reimsco cathedralean , Roberto Courtenaycoa arçapezpicuac Franciaco regue icendatu çuen. Naffarroaco koroa ere jaraunsi çuen, baina uko eguin ceraucon cargua cin eguiteari. Hori cela eta, haren aguintea leguezcotassunic gabea içan cen, eta control militarrean oinharritu cen [3] [4] . Haren aguintaldian Nabarreriaren berreraiquitze amaitu cen [3] .

1322an bertan, juduac Franciaco Resumatic camporatu cituen [5] . Hori eguiteco leguenardunen complotaren argudioa erabili çuen, aleguia, juduec, leguenardunequin eta buruçagui musulmanequin batera (tartean Babyloniaco sultana), azpilanean ibili cirela putzuac poçoinduz christau guztiac hilceco [6] .

Aurreco erreinaldian içandaco aguintequeriac cirela eta, regue-alchorra agortua aurkitu çuen. Horrexegatic lombardiar bancariac estutu, eta ephaile charrac cein jaunchoac cigortu cituen. Gainera, Guirard Güette , anaiaren finança-arduraduna, atchilotu çuen 120.000 libera bidegabequi xahutzea lephoraturic [7] . Bere erreinaldiaren sei urtheetan, Carlos I.ac cergac handitu eta ondassunac confiscatu cituen.

Carlos Ederrac liscar latzac içan cituen Eduardo II.a , Anglaterraco reguearequin, azquen honec Güiena eta Ponthieuco lurraldeac cirela eta omenaldia eguin nahi ez ceraucolaco. Horri erançunez, 1324an Franciaco reguearen armadac Akitania osso hartu çuen, Baiona eta Bordele içan ecic. Ondoco urthean, Elisabeth Franciacoa -Eduardo II.aren emaztea eta Carlos Ederraren arreba- Parisa joan cen gathazcari compombidea emaitera; horretaraco Akitaniaco duquerria Eduardo , Gallesco princearen escu utzi çuen. Baina, baque ituna eguin cen arren, Anglaterraren babesa çuten Gascoiniaco cembait noblec Francian sarraldiac eguiteari ekin ceraucoten/cioten. Honec Sasicumeen guda icenecoa eraguin çuen (Gascoiniaco jaunchoac nobleteriaren sasicumeac cirelaco hartu çuen icen hori). 1326an Elisabet reguinac Anglaterrara itzuli eta, Eduardo semearequin elkar harturic, senharra atchiloaraci çuen. 1327an , Eduardo II.a thronutic kendua içan cen, eta irailean hil çuten Berqueleyco gazteluan [8] .

Carlos Ederra 1328co otsailaren 1ean hil cen, guiçonezco oinordecoric gabe. Franciaco Resumaco ondoregotzaren affera içan cen Ehun Urtheco Guerra phizt çuen raçoin nagussia [3] . Naffarroaco Resuman, berriz, haren heriotzaren ondoan herria alchatu cen franciar mendecotassunaren aurka, eta Naffarroaco Gortheec Joana II.a hautatu çuten reguina [4] .

Ezconçac eta seme-alabac Aldatu

 
Carlos IV.a eta Maria Luxemburgocoaren ezconça

Carlos I.a Naffarroacoa hirur aldiz ezcondu cen [9] :

Familia Aldatu

Aitona
  Philippe III.a
Franciaco regue
Amona
  Elisabeth
Aragoicoa
Aitona
  Henrique I.a
Naffarroac regue
Amona
  Blanca
Arthoiscoa
Aita
  Philippe IV.a
Franciaco regue
Ama
  Joana I.a
Naffarroaco reguina
  Carlos IV.a / I.a
Franciaco regue
Naffarroaco regue


Oinordecotza Aldatu

Carlos Ederra Vincennesen hil cen, 1328co otsailaren 1ean . Saint-Denisco basilican ehorci çuten, cebait urthe gueroago Joana Evreuxecoa emaztea lurperatu çuten leku berean. Semeric ez çuenez, Cappeto etchearen adar nagussia bucatu cen. Joana reguina haurdun cegoenez, hilabethe bi itcharon behar içan çuten umea muthicoa edo nescaticoa cen jaquiteco. Içan ere, hamabi urthe lehenago Legue Salicoa erabilceari ekin citzaion Franciaco koroa nori cegoquion cen erabaquitzeco.

Hirur reguegai içan ciren [2] :



                                               Philippe III.aAusarta1285_____________________|_________________________
                                     |                                             |Elisabeth Aragoicoa1271                    Maria Brabantecoa1322____________|_______________________                ______|________
                         |                                  |                |             |Philippe IVEderra1314             Carlos Valoiscoa     Margarita    Luis Evreuxecoa_______________|_____________________             | †13251318           | †1319|                |         |        |             |                              |Luis X.a       Philippe V.a  Elisabeth  Carlos IV.a     Philippe VI.a                     Philippe III.a13161322       |       †1328       Valois etchea                     Naffarroacoa______|_______                   |                      |
    |            |                   |                      |Joana II.a   Johannes I.a     Eduardo III.a          Johannes II.a Franciacoa
Naffarroacoa1316          Anglaterracoa
                                                      
                                                         (reguegaiac belcez)

Referenciac Aldatu

  1. Estornés Çubiçarreta, Idoia. Carlos I de Navarra el Calvo. in: Auñamendi Eusco Encyclopedia . Euscomedia.org .
  2. a b Charles IV le Bel (1322 - 1328). Histoire-fr.com .
  3. a b c Carlos I de Navarra y IV de Francia. in: Gran Encyclopedia Navarra . Encyclopedianavarra.com . [ Bethico hautsitaco esteca ]
  4. a b Carlos I.a Burusoila Naffarroacoa eta IV.a Franciacoa. Punctub .com .
  5. Pope, Robert; Lloyd Jones, Garretth. Honouring the past and shaping the future: religuious and biblical studies in Wales: essays in honour of Garretth Lloyd Jones. Leominster, Herefordshire: Gracewing, 2003 .
  6. Foa, Anna. The Jews of Europe After the Black Death. University of California Press, 2000 .
  7. Michaud, Joseph Fr.; Michaud, Louis Gabriel. Biographie universelle, ancienne et moderne. Boocs.google.es .
  8. Sánchez-Marco, Carlos. Antecedentes de la guerra de los Cerauen/cien Años. in: Historia medieval del reyno de Navarra . Lebrelblanco.com .
  9. Le Vocec, Christophe. Charles IV Le Bel (19/06/1294 - 01/02/1328). in: Généalogie de l'histoire de France . Roi-france.com .

Campo estecac Aldatu



Aurrecoa:

Philippe II.a

 
Carlos I.a
Naffarroaco regue
(1322-1328)
Ondorengoa:

Joana II.a
eta
Philippe III.a

Aurrecoa:

Philippe V.a

 
Carlos IV.a
Franciaco regue
(1322-1328)
Ondorengoa:

Philippe VI.a